ورق فولادی یک محصول فلزی مسطح است که از شمش فولادی یا بیلت تولید می شود. این ورق ها به دلیل مقاومت بالا، شکل پذیری خوب و قیمت مناسب، در صنایع مختلفی کاربرد گسترده ای دارند. تنوع ورق های فولادی بسیار زیاد است و این تنوع به دلیل تفاوت در درصد کربن، فرآیند تولید و آلیاژهای مختلف به کار رفته در آن هاست.
انواع ورق فولادی از نظر نوع نورد
نورد فولاد فرآیندی است که در آن یک قطعه فولاد با عبور از بین دو یا چند غلطک چرخان، تحت فشار قرار گرفته و به شکل و اندازه دلخواه در می آید. این عمل باعث کاهش ضخامت یا تغییر شکل کلی قطعه می شود. انواع ورق فولادی براساس نوع نورد، به دو دسته سرد و گرم طبقه بندی می شوند.
ورق فولادی نورد گرم
ورق فولادی نورد گرم یکی از پرکاربردترین انواع ورق های فولادی است که در صنایع مختلف مورد استفاده قرار می گیرد. این ورق ها به دلیل فرآیند تولید خاص خود، ویژگی ها و کاربردهای منحصر به فردی دارند.
برای تولید ورق نورد گرم، ابتدا شمش های فولادی را تا دمایی بسیار بالا (حدود 1100 درجه سانتیگراد) گرم می کنند. در این دما، فولاد بسیار نرم و شکل پذیر می شود. سپس این شمش های داغ را از بین غلطک های قدرتمندی عبور می دهند تا به تدریج ضخامت آن ها کاهش یافته و به شکل ورق درآید. این فرآیند را نورد گرم می گویند.
ویژگی های ورق نورد گرم عبارتند از:
- سطح زبر و مات: به دلیل خنک شدن سریع ورق پس از نورد، سطح آن زبر و مات می شود و به همین دلیل به آن ورق سیاه نیز می گویند.
- ابعاد و ضخامت متنوع: ورق های نورد گرم را می توان در ابعاد و ضخامت های بسیار متنوعی تولید کرد.
- قیمت مناسب: به دلیل فرآیند تولید ساده تر نسبت به ورق های نورد سرد، قیمت ورق های نورد گرم معمولا کمتر است.
- قابلیت جوشکاری بالا: به دلیل ساختار کریستالی خاص، ورق های نورد گرم قابلیت جوشکاری بسیار خوبی دارند.
- انعطاف پذیری بالا: در دمای بالا، فولاد شکل پذیری بسیار بالایی دارد و به همین دلیل ورق های نورد گرم را می توان به راحتی خم کرد و شکل داد.
ورق فولادی نورد سرد
ورق فولادی سرد نوعی ورق فولادی است که از طریق فرآیند نورد سرد تولید میشود. در این فرآیند، ورق فولادی گرم که قبلاً تولید شده، مجدداً در دمای اتاق یا دمایی نزدیک به آن تحت فشار غلتک ها قرار می گیرد. این عمل باعث می شود که ورق نازک تر شده و خواص فیزیکی و مکانیکی آن بهبود یابد.
ویژگی های اصلی ورق نورد سرد عبارتند از:
- سطح صاف و صیقلی: برخلاف ورق نورد گرم که سطحی زبر و مات دارد، ورق نورد سرد سطحی صاف و براق دارد که اغلب روغنی نیز هست.
- دقت ابعادی بالا: فرآیند نورد سرد باعث می شود ابعاد ورق با دقت بسیار بالایی کنترل شود.
- خواص مکانیکی بهتر: ورق نورد سرد به دلیل تغییر شکل در دمای پایین، استحکام، سختی و مقاومت به سایش بالاتری نسبت به ورق نورد گرم دارد.
- تلورانس کم: ابعاد ورق نورد سرد بسیار دقیق و دارای تلورانس کمی است.
- قابلیت شکلدهی بهتر: با توجه به خواص مکانیکی بهبود یافته، ورق نورد سرد قابلیت شکل دهی بهتری دارد.
انواع ورق فولادی در بازار ایران.
ورق سیاه
در بین انواع ورق های فولادی، ورق سیاه یکی از پرکاربردترین محصولات به شمار میآید. لازم به ذکر است نام ورق سیاه فقط یک اصطلاح در بازار فولاد کشور است و خبری از رنگ سیاه بر روی این ورق نیست و چون این ورق براق و صیقلی نیست و به اصطلاح آن را ورق سیاه مینامند.
ورق فلزی سیاه با استفاده از روش نورد گرم تولید میشود،

کاربرد انواع ورق سیاه
ورق سیاه به دلیل مواد اولیه مرغوب و روشی که برای تولید آن به کار رفته است در صنایع بسیاری کاربرد دارد و جایگاه خود را به تثبیت رسانده است؛ به طور کلی میتوان به کاربرد آنها در تولید بدنه خودروها، ورق کف خودرو، لولههای درزدار، انواع پروفیل، تانکرسازی، کشتیسازی و… اشاره کرد.
ورق آلیاژی
ورق آلیاژی یکی دیگر از ورقهای مورد استفاده در صنایع مختلف است. آلیاژ به معنای “ترکیب کردن” است؛ زمانیکه شما چند فلز یا عنصر را با یکدیگر ترکیب کنید و یک محصول تولید کنید که از چند ماده اولیه مقداری در آن است، یک محصول آلیاژی تولید کردهاید. ورقهای آلیاژی هم به همین شکل هستند. ورقهای آلیاژی با عناصر مختلفی ترکیب میشوند و در اشکال گوناگونی، به بازار فولاد عرضه میشوند.
انواع ورق آلیاژی
ورقهای آلیاژی به طور کلی به دو دسته نورد سرد و نورد گرم تولید میشوند. به طور کلی، این نوع ورقهای فولادی، به دو دسته رول فرم و شیت فرم در بازار قابل عرضه هستند. ورق های آلیاژی انواع مختلفی دارند. ورق آلیاژی برنج، ورق آلیاژ برنز، ورق آلیاژی پیوتر، ورق آلیاژی با عناصر گران قیمت از مهمترین انواع این ورق فولادی هستند.

کاربردهای ورق آلیاژی
این محصول به دلیل مواد اولیه ای که در تولید آن به کار رفته، در صنعت جایگاه خود را به تثبیت رسانده است. برخی از کاربردهای آن به شرح زیر هستند:
- ساخت کشتی یا وسایل دریایی
- صنعت هواپیما سازی
- صنایع پتروشیمی، نفت یا گاز
- مخازن حمل سوخت
ورق گالوانیزه
از آن جایی که خوردگی و زنگ زدگی ورق های فولادی همیشه عاملی مورد توجه بوده و از طرفی تولید ورق های فولادی ضدزنگ و مقاوم در برابر خوردگی برای مصارف صنعتی اقتصادی نیست، ورق های گالوانیزه تولید و ساخته شده اند.
برای روکش کردن ورق های فولادی روش های گوناگونی وجود دارد اما گالوانیزه کردن ورق ها، اقتصادی ترین روش ممکن است. برای تولید ورق گالوانیزه از ورق روغنی استفاده می شود.
از مزایای ورق گالوانیزه مقاومت در برابر خوردگی در محیط های اسیدی و مرطوب است، همچنین این ورق ها بر اثر خراش های سطحی (به اندازه ضخامت روی) دچار خوردگی و آسیب پذیری نمی شوند.

کاربرد ورق گالوانیزه
در ساخت انواع مخازن، انواع تابلوهای برقی، سقف و بدنه سالن های بزرگ و همچنین انواع تجهیزات آشپزخانه، مانند ماشین لباسشویی، از ورق گالوانیزه استفاده می شود.
ورق روغنی
همانند ورق سیاه، نام ورق روغنی هم ربطی به چرب بودن سطح این نوع ورق ندارد بلکه به خاطر صیقلی و براق بودن سطح این نوع ورق در بازار به اصطلاح به آن روغنی گفته می شود. فرآیند تولید ورق های روغنی به روش نورد
سرد انجام می شود و به همین دلیل این محصول از سطحی براق برخوردار است. هدف از تولید این نوع ورق دستیابی به کیفیت سطحی بالا و تهیه ورق هایی با ضخامت های پایین تر است.

کاربرد ورق روغنی
این محصول در صنعت کاربردهای بسیاری دارد به همین دلیل قیمت ورق روغنی برای افراد بسیاری مهم است. این مقطع فولادی در ساخت قطعات خودرو، ساخت لوازم خانگی، مبلمان اداری، ساخت پانلهای غیر قابل انعطاف، ورق پایه برای تولید ورقهای گالوانیزه، تولید لوله و… کاربرد دارد.
ورق اسید شویی یکی دیگر از انواع ورق ، ورق اسیدشویی است. پس از تولید ورق در فرایند نورد گرم، به دلیل حرارت بالای ورق و پاشش مداوم آب بر روی سطح آن برای خنک کاری در فرایند نورد، روی سطح ورق اکسید آهن تشکیل می گردد. حال به منظور حذف پوسته های اکسید شده بر روی سطح ورق فرایند اسید شویی بر روی آن انجام می گیرد.

کاربرد ورق اسیدشویی
از ورق اسیدشویی برای پایه تولید ورق روغنی، تولید لوله های نفت و گاز، صنعت کشتی سازی، رینگ و شاسی خودرو استفاده می کنند.
ورق رنگی
این محصول یکی دیگر از انواع ورق فولادی است. ورق رنگی در واقع ورق گالوانیزه ایست که با یک پوشش رنگی الکترواستاتیک پوشانده شده. ورق های رنگی فولادی با 15 تنوع رنگی تولید و به بازار عرضه می شوند و معمولاً در تولید سقف سوله، آلاچیق و شیروانی ها، تولید لوازم خانگی و اداری، ساخت تجهیزات سرمایشی و گرمایشی و بسیاری موارد دیگر کاربرد دارد.

کاربرد ورق رنگی
ورق رنگی به دلیل قابل قابل استفاده بودن در صنایع ساختمانی مانند انواع سقف و نمای داخلی و خارجی ساختمان، صنایع فلزی، ساخت لوازم خانگی، صنعت حمل و نقل مانند اتاقک خودرو، ماشین سنگین و… جایگاه خود را در بازار ورق های فولادی تثبت کرده است.
ورق آجدار
ورق آجدار به نوعی ورق فولادی اطلاق می شود که بر روی سطح آن با ترتیب و نظم مشخصی برجستگی هایی هندسی وجود دارد. از آنجایی که ورقهای فولادی بهطور معمول صاف و مسطح هستند، امکان حرکت کردن یا قرار دادن سایر اجسام بر روی آنها وجود ندارد و هر جسمی بر روی آنها به سادگی لیز میخورد، به همین منظور و با هدف فراهم کردن امکان حرکت بر روی سطوح فولادی ورقهای آجدار تولید میشوند.
ورقهای آجدار را میتوان از ورقهای سیاه و ورقهای روغنی (با توجه به محل استفاده) تهیه نمود.

کاربرد ورق آجدار
ورق آجدار به دلیل روشی که برای تولید آن استفاده شده است؛ در کف عرشه کشتیها، پلههای اضطراری، کف پلهای عابر پیاده، کف اتاق کامیونها یا وانتها، سطوح دستگاههای صنعتی و مصارف دیگر به کار برده میشود.
ورق استیل
ورق استیل نوعی از ورق های فولادی است که به دلیل آلیاژ به کاررفته در آن، دارای خواص مکانیکی است. این نوع ورق، خاصیتهای متفاوتی مانند، ضدزنگ، قابل بازیافت و بالا بودن سختی و استحکام دارد. عناصر مختلفی در ورق استیل وجود دارد که درصد استفاده از آنها در این ورق، متفاوت است.
مهمترین ویژگی این ورقها، همانطور که گفته شد، خاصیت ضد زنگ بودن است. یکی از مواد تشکیل دهنده ورق استیل، کروم است و وقتی که با اکسیژن هوا ترکیب میشود، لایهای از اُکسید کروم روی ورق تشکیل میشود و همین موضوع از زنگ زدگی این ورق جلوگیری میکند. از دیگر ویژگیهای مثبت ورق استیل، میتوان به قابل بازیافت بودن، بالا بودن میزان سختی و استحکام ورق اشاره کرد.

کاربرد ورق استیل
به دلیل عناصر به کار رفته و خواص آنها در تولید این محصول، از ورق استیل برای ساخت انواع لوازم خانگی، صنایع غذایی، ساخت بدنه وسایل نقلیه مانند خودرو، هواپیما یا کامیونها، انواع تانکرها، وسایل مربوط به آشپزخانه مانند قاشقوچنگال استفاده میشود.
ورق استنلس استیل
ورق استنلس استیل یکی دیگر از انواع ورقهای فولادی است که پایه آن آهن و تنها کمتر از دو درصد آن از کربن تشکیل شده است. در این ورق، آلیاژهای مختلفی وجود دارد و هر چقدر که میزان کربن در آلیاژهای این ورق زیادتر شود، به همان اندازه مقاومت و سختی آن هم افزایش پیدا میکند.
ورق استنلس استیل، انواع مختلفی دارد اما از مهمترین آنها میتوان به استیل 300 و 400 اشاره کرد. کاربردهای سری 300 و 400 این ورق با هم متفاوت است. ضد اسید بودن، روکش دار بودن و نسوز بودن از مهمترین ویژگی های این ورق فولادی است. از سری 400 این ورق معمولا در ساخت وسایل روزانه استفاده میشود، در حالی که بیشتر در صنایع غذایی و فرآوردههای دارویی، کاربرد دارد. ظاهری زیبا، مقاوم در برابر خوردگی، عمر مفید و طولانی، قابلیت بازیافت بودن از مهمترین ویژگی های ورق استنلس استیل است.

کاربرد استنلس استیل
از سری کاربردهای ورق استنلس استیل میتوان به استفاده از آن در ساخت لوازم خانگی، قطعات کشتیساری، بدنه خودرو، کامیون و هواپیما، صنایع پتروشیمی و… اشاره کرد.
ورق آلومینیوم
ورق آلومینیوم به عنوان یکی از انواع ورق و همچنین پرمصرفترین ورقهای فولادی، دارای مقاومت و وزن کمی است. این ورق، انواع مختلفی دارد و در موارد مختلفی قابل استفاده است. این نوع ورق، توسط فرآیند نورد گرم تولید میشود.
ورق آلومینیوم در سری های 5000 و 6000 قابل عرضه به بازار است که هر کدام کاربردهای مخصوص به خود را دارند. ورق آلومینیوم سری 6000 را با نام سیلیکون و منیزیوم شناخته میشود و به طور کلی، این دو عنصر، دو عضو اصلی آلیاژی در ساخت این ورقهای آلومینیم هستند. این در حالی است که ورق آلومینیوم سری 5000، مقاومت بیشتری در برابر خوردگی آب شور دارد و در مدل های مختلفی در بازار وجود دارد.

کاربرد ورق آلومینیوم
صنعت حمل و نقل، صنایع نظامی، صنایع داروسازی، ساخت انواع لوازم خانگی، مخازن نگه دارنده سوخت و… تنها قسمتی از کاربردهای ورق آلومینیوم هستند.
ورق ضد سایش
به همان اندازه که میزان کربن در ورق آلیاژی بیشتر باشد، استحکام و خواص ضد سایش آن بیشتر میشود. در ساخت ورق ضد سایش، از روش نورد استفاده میشود. ورقهای ضد سایش انواع مختلفی دارند. از این ورق در معادن سنگ و در زمینههایی مانند نوار نقاله، حمل مواد و ساخت و ساز استفاده میشود. به طور کلی میتوان گفت که ورق ضد سایش، یک ورق آلیاژی با کربن بالاست که وجود همین کربن باعث افزایش مقاومت و سختی آن شده است.
در ترکیب شیمیایی ورق ضد سایش، دو عنصر مهم کربن و منگنز وجود دارد که همین دو عنصر، منجر به ایجاد لایههایی از کاربید آهنی میشوند. این نوع ورقها، دارای سختیهای 400، 450، 500، 550 و 600 میباشند و بر همین اساس، نامگذاری میشوند.
این نوع روق، انواع مختلفی دارد و بر اساس انواع آن، کاربردهای گستردهای در صنایع مختلف دارند. به عنوان مثال، یکی از انواع ورق های ضد سایش، ورق ولدوکس است که به دلیل مقاومت و استحکام بالا و جوشپذیری خوب در صنعت خودرو بیشترین استفاده را دارد.

کاربرد ورق ضد سایش
کاربردهای اصلی این ورق عبارتند از:
- قابل استفاده در ماشین سازی و صنعت خودرو
- ادوات کشاورزی
- ماشین سازی
- صنایع معادن
ورق پانچ
ورق پانچ، نوعی از انواع ورق است که روی سطح خارجی خود، دارای حفرههایی است. این ورق ها معمولا یا به صورت دستی و یا با دستگاههای CNC پانچ میشوند؛ نکته اینجاست که ورق پانچ از ورقهای فلزی معمولی تولید میشود و در مراحل پس از نورد، حفرهگذاری میشود.
منافذ موجود در سطح این ورق، شکلهای مربع، دایره، ستارهای و لوزی دارند؛ البته مدل دایرهای مشبک ورق پانچ، کاربرد بیشتری دارد. این نوع ورق، ویژگیهای زیادی دارد که از مهمترین آنها میتوان به استحکام زیاد و کنترل انواع ارتعاش اشاره کرد.

کاربرد ورق پانچ
از مهمترین کاربردهای ورق پانچ میتوان به موارد زیر اشاره کرد:
- ساخت انواع سقف کاذب و پارتیشن
- ساخت انواع ماشینآلات و اتومبیلهای صنعتی و نیمه صنعتی
- ساخت نیمکت پارک
- تجهیزات مربوط به صنایع غذایی
ورق قلعاندود
ورق قلع اندود به عنوان ورق تین پلیت شناخته میشود و از انواع ورق های فولادی است. ورق قلع اندود، از نظر شکل ظاهری شبیه به ورق گالوانیزه است اما ورق گالوانیزه با پوشش روی تولید میشود، این در حالی است که ورق قلعاندود با پوشش قلع تولید و روانه بازار میشود. قابلیتهای چکشخواری، جوشپذیری و خمکاری از مهمترین ویژگی های ورق قلع اندود است. غیر از این موارد، سطحی صاف و یکنواخت، قابلیت رنگ کاری مطلوب و همچنین پیشگیری از فرسایش زودهنگام از دیگر ویژگیهای این ورق است.
کاربردهای ورق قلع، در گرو ویژگیهای فنی، مکانیکی و شیمیایی این ورق قرار دارد. برجستهترین ویژگی ورق قلع، مقاومت در برابر خوردگی و اکسید آهن است. آهن و فولاد، مقاومت بسیار کمی در برابر زنگزدگی دارند و فلز قلع، این ضعف را جبران میکند.

کاربرد ورق قلع اندود
- ساخت قوطی کنسرو
- ساخت انواع قابلمه و ماهیتابه
- بردها و قطعات الکترونیکی
- ساخت قطعات اتومبیل
ورق شادولاین
ورق شادولاین در اصل ورق های رنگی هستند که برای پوشش سقف شیروانی مورد استفاده قرار میگیرند. ورق های شادولاین ویژگیهای خاصی دارند که از مهمترین آنها میتوان به رنگی بودن، موج دار بودن و همچنین روی اندود شدن اشاره کرد. این نوع ورق به این دلیل که به صورت موج دار است برای انتقال بهتر آب باران یا برف از روس سقف به زمین، کاربرد دارد.
ورق شادولاین در ضخامت و رنگ های مختلفی به بازار عرضه میشود. این نوع ویژگی های مختلفی دارد. ورق شادولاین نسبت به سایر ورق های فولادی وزن کمتری دارد و در برابر خوردگی و اکسید آهن متفاوت است. این نوع ورق به این دلیل که با فرآیند گالوانیزه پوشش داده شده است تقریبا 20 یا 30 سال عمر دارد و در بسیاری از پروژههای ساختمانی میتوان از آن استفاده کرد.

کاربرد ورق شادولاین
از کاربردهای مهم ورق شادولاین، میتوان به موارد زیر اشاره کرد:
- پارتیشن بندی سالن های بزرگ
- اتاقک های فلزی
- پوشش سقف و دیوار سوله
استانداردهای ورق فولادی
ورقهای فولادی بر اساس روش تولید، مواد اولیه و استانداردهای مختلفی که در تولید آنها رعایت میشود، نامگذاری و طبقهبندی میشوند. این استانداردها به منظور تضمین کیفیت، خواص مکانیکی و کاربردهای مشخص برای هر نوع ورق فولادی تدوین شدهاند.
سه استاندارد اصلی که در صنعت فولاد به طور گسترده مورد استفاده قرار می گیرند عبارتند از:
- استاندارد DIN آلمان: این استاندارد در بازار ایران بسیار رایج است و اغلب ورقهای فولادی موجود در بازار ایران بر اساس این استاندارد تولید و عرضه می شوند.
- استاندارد ASTM آمریکا: این استاندارد در سطح جهانی به عنوان یکی از معتبرترین استانداردهای فولاد شناخته می شود و بسیاری از تولیدکنندگان فولاد در جهان از آن پیروی می کنند.
- استاندارد GOST روسیه: این استاندارد در کشورهای مشترک المنافع و برخی کشورهای آسیایی مورد استفاده قرار می گیرد.
شرکت بازرگانی بین المللی خواف مکران
آدرس : ایران – خراسان رضوی – شهرستان خواف – خیابان سینا نبش سینا 18 –
کد پستی: 9561881834
شماره تماس : 989155795464+
Web : http://khmico.com
Email : info@khmico.com
